Dit draadje is onderdeel van

Zwitserland:
Brig, Delémont, Filisur,  Göschenen, Ins, Kerzers,  Luzern, St Ursanne, Payerne,  Wiesen
BLS treinwagons, Graan wagens, Grind wagens, Kies wagens, Makies AG Gettnau, Tunnelventilatorwagens, Tractors,
Nieuw seinstelsel (Brig, Luzern), Bovenleiding (SBB 4 generaties),  Reform Muli (scenery), Postauto merken

Italië:
Como, Milano-Centrale, Italië - Ferrovia Genova-Casella (november 2022), Opgeheven lijnen

Dit is het draadje over de Vitznau-Rigi Bahn:

Ik ben niet de eerste, en zal ook de laatste niet zijn die de Rigi Bahn, Vitznau Schweiz bezocht heeft.

Het verschil? Ik kwam aan over het grote water.
Fototechnisch een misschien wat lange inleiding.

Foto 1: Per schip


Foto 2: Via Weggis naar Vitznau


Foto 3: Bij Weggis loopt een kabelbaan omhoog naar Rigi Kaltbad First
treinreiswinkel had die verbinding aangeraden, maar dat moet je niet willen
met rolkoffers; 15 minuten zeulen op, merendeels, traptreden van boot naar lift
als treinhobbyist neem ik dan toch liever gewoon de trein


Foto 4: Opvallend steile helling met een scheef staande rotsformatie


Foto 5: Zo zijn smalle treden of plateaus ontstaan waarop mensen leven


Foto 6: En waarvan een ingenieur gebruik heeft gemaakt om een spoor aan te leggen


Foto 7:
Dat treintje gaat eerst steil omhoog naar een hoge richel
en volgt die dan in dezelfde hellingshoek als de schuinstaande formatie


Foto 8: de Rigi Bahn begint in Vitznau, en eindigt op de Rigi Kulm


Foto 9: Omlaag gerichte blik bij vertrek uit Vitznau


Foto 10: Omlaag gerichte blik langs rotswand:


Foto 11: Huizen lijken schever te staan dan in Groningen (tot je de foto recht zet)
Dat komt omdat het kozijn van het treinraam (rechthoek) werkt als referentiekader voor wat je als recht ervaart,
en dat raamkozijn staat uiteraard niet waterpas, maar hartstikke scheef, evenwijdig aan de stijgende rails.


Foto 12: Niet overal ziet het even steil:


Foto 13: Halte Freibergen: hier wordt enkelspoor dubbelspoor tot Rigi Kaltbad


Foto 14: Niet overal is het enkelspoor:


Foto 15: De treinreiswinkel wist een aardig hotelletje te boeken
daar bleken ze liever zaken te doen met de treinreiswinkel dan met booking.com
omdat de laatste 30% commissie eist (de boeven),
en omdat booking.com ongewenst publiek aantrekt dat voor een dubbeltje op de eerste rij wil zitten
en op een glaasje water de avond wil doorbrengen.


Foto 16: een bijzonder 3rail wissel, in Rigi Kaltbad First,
De Duitse wikipedia noemt dit type een Federweiche.

Een Federweiche heeft minder beweegbare onderdelen  dan een normaal wissel, heeft geen wisselhart, en vergt geen wissel verwarming




Ik kwam zo'n wissel-foto ook tegen bij bahnbilder.de, maar dan de tegenwissel bij Haltestelle Freibergen
(dat is een halt-auf-verlangen stationnetje op een plek waar het VRB enkelspoor dubbel wordt, en pas bij Rigi Kaltbad First wordt het weer enkelspoor)

Met fotobijschrift: Triebwagen Nr.3 fährt auf die Schiebebühne in der Station Freibergen
http://www.bahnbilder.de/bild/Schweiz~Privatbahnen~RB+Rigi+Bahnen/87151/triebwagen-nr3-faehrt-auf-die-schiebebuehne.html

Bronnen
Meterspoor tandrad patent ing. Riggenbach
Rigi Bahnen firma
Vitznau-Rigi Bahn
Arth-Goldau-Rigi Bahn
Bahnbilder.de Vitznau
Eingestellte Bahnen - Rigi Scheidegg Bahn (RSB)

-Jan:
Mooi verslag, 

Foto Rigi Kulm Rode (VRB) en Blauwe (ARB) treintjes:


Foto Rigi Staffel
beide kantons wilden een treintje naar Rigi Kulm, en dezelfde ingenieur (Riggenbach) realiseerde de VRB en de ARB, met het zelfde tandradsysteem dat de ingenieur patenteerde.
Treintjes, rails, bovenleiding en seinstelsel zijn volledig uitwisselbaar, maar dat treintjes uitwisselen gebeurt nog steeds niet. Dat stond op een plakkaat bij Rigi Staffel over geschiedenis en fusie van beide baantjes (VRB en ARB).






De werkelijkheid is weerbarstiger dan de theorie, en fotoarchieven zijn genadeloos
(als je er vrij in rond kunt bladeren):


Deze foto is in Rigi Kaltbad genomen, de avond van aankomst, net voor het diner.
Hier rijden twee treinen achter elkaar omlaag richting Vitznau:
voorop een rode (Vitznau Rigi Bahn),
erachter een blauwe (Arth-Goldau-Rigi Bahn)

De foto is daarmee het historisch bewijs dat de fusie voortschrijdt.
De foto toont meer. Er staat geen schakelpost op het station; er is wel bovenleiding. Hoe zit dat?

Eerder fotografeerde ik een schakelpost bij Grengiols (maar ook schakelposten in Brig en Luzern):


Zoals we van Hasbls weten: schakelposten (Schaltposten) worden gebruikt om de bovenleiding per baanvak te kunnen afschakelen. SBB, BLS en RhB hadden ze bij zo ongeveer ieder station staan opdat de baanvakken tussen de stations afgeschakeld konden worden bij o.a. lawinegevaar, aanrijdingen, en ontsporingen.
Tegenwoordig verdwijnen er steeds meer schakelposten bij SBB. Ze worden afgebroken en niet meer vervangen. Maar zo niet bij Grengiols, en niet bij de Albulalijn, en nog niet op de stations van Brig en Luzern. Daar worden ze nog hersteld en aangepast aan veranderingen aan baanvakken.

Langs de RigiBahn kun je zoeken naar schakelposten, maar dat zijn er niet veel, als ze er al zijn. Er staat er eentje bij Rigi Staffel.... Het is zelfs de vraag of de VRB wel in baanvakken is verdeeld.

Er passen zonder problemen 3 treinen achter elkaar langs 1 perron, maar het zijn er altijd maar maximaal 2 (viel me op). Alle treinen rijden met een bestuurder, en die rijdt puur op zicht. Er zijn weinig (geen echte seinen). Er zijn haltes ("halt auf verlangen") maar in de treintjes ontbreekt de bel (stopknop) om van een halt auf verlangen halte gebruik te kunnen maken (dat werkt dus anders dan bij BLS en RhB).

Citaat van: Jan22 op dinsdag 03 oktober 2017, 14:30:59
Foto 11: een bijzonder 3rail wissel (in Rigi Kaltbad First)

Zeker een bijzonder wissel - voor een tandradbaan het simpelste wat ik ooit gezien heb.
Gewoon 3 flexible rails, meer niet.

Met een wissellantaarn er bij om de stand van de wissel aan te geven.

Het blijft een leuk baantje. Ik had het geluk, dat de stoomlok net uit het museum in Luzern gekomen was en weer in bedrijf gesteld. De foto's zitten ergens tussen de dozen van de verhuizing, maar ik wil ze t.z.t. hier wel posten, als daar interesse voor is.

Ritje was met de swisspass gratis.

Dus koffer in een locker gedaan en omhoog.
Me niet realiserend dat Luzern ook per boot bereikbaar was.
Dus over de berg weer terug naar Goldau. Goed voor de reis km?s 

Robin

Prachtig, dat je je vakantiefoto's met ons deelt bedankt.

Fraaie foto's!

Citaat van: ceess op woensdag 04 oktober 2017, 16:49:37
vakantiefoto's

Ik was niet van plan jullie lastig te vallen met bijtjes en bloemetjes (en gezien de tijd van het jaar), vruchtlichamen van schimmels en kostelijk wild (op tafel). Ik probeer me echt te beperken tot treingerelateerde kiekjes.

Dat neemt niet weg dat mensen naar de Rigi gaan voor het uitzicht of (als je pech hebt) voor mooie wolkenvelden:

Foto: uitzicht op SBB-baan naar Arth-Goldau


Foto: Bahnhof Arth-Goldau ergens achter de wolken


Foto: uitzicht op de baan tussen Rigi Staffel en Rigi Staffel Höhe


Foto: zondag's uitje, lopend langs de rails


Foto: rail bed


Foto: pukkeltjes en gaatjes

Er zijn in Zwitserland autovrije dorpen en dalen. Lang heb ik gedacht dat het puur om ideologie ging, of om het toerisme. Maar het ligt wat genuanceerder. Maderanerdal en Binntal waren autovrij. Nu er geld voor wegen is, mag je er alleen rijden met Bewilligung (gemeentelijke vergunning), maar wat blijkt? Kennelijk is het erg makkelijk om daaraan te komen, en gecontroleerd wordt er zelden.
Wengen en Zermatt zijn autovrij, in plaats van benzineauto's rijden er electrowagentjes.

Rigi Kaltbad First is autovrij, nou ja, er rijdt wel wat, maar niet veel. En wat er op benzine of diesel rijdt, moet eerst de berg op (of af): met het baantje (al is er sinds kort ook een natuurweg). Dat leidt tot vermakelijke taferelen vanaf het hotelterras. De Vitznau-Rigi Bahn is niet uitsluitend een toeristische attractie; het baantje vervoert toeristen, bewoners, personeel, maar ook goederen en zelfs dieren.

De morgenstond heeft goud in de mond, en in de bergen is dat het witte goud (de 51 hoogste bergtoppen, zelfs de Matterhorn, Junkfrau, en Schreckhorn schijnen te zien te zijn).
Als er geen wolk voor hangt.

De achtergrond op deze fotoserie vertelt een eigen verhaal (niet over treintjes, maar over wolkvorming en opstijgende nevel vanaf de Vierwaldstättersee).

Citaat van: Jan22 op zondag 08 oktober 2017, 13:58:46

Wengen en Zermatt zijn autovrij, in plaats van benzineauto's rijden er electrowagentjes.

Tja, met het schaamrood op de kaken kwam ik daar ook achter.  Na wat op en neer rijden in Lauterbrunnen maar even gevraagd hoe we boven in Wengen moesten komen, Tom-Tom wist het ook niet.

"Met de trein meneer" zei een buschauffeur met een brede lach, koffers en tassen mag u meesjouwen, uw auto mag voor CHF75 9 dagen in de parkeergarage blijven.



Gr, Ben.

Waar een wil is, is een weg, maar niet vanuit Lauterbrunnen. Ik heb ook (agrarische) pfofmotoren in Wengen gezien. Kan zijn dat die ook met de trein omhoog zijn gebracht. Maar gezien het gruwelijk aantal toeristen in Wengen, kan ik me zo'n aanpak (parkeergarage beneden) voorstellen.

Het zelfde geldt voor Zermatt. Tot Täsch kun je met de auto komen. Daar moet je dan heel duur parkeren, en met het treintje verder. Ook daar een gruwelijk aantal toeristen waarvan je niet zou willen dat ze met de auto kwamen. Al heeft Zermatt veel meer ruimte voor parkeerhotels dan Wengen.

Wel eens naar Riederalp of Betmeralp geweest? Daar bouwen ze nu ook zo'n torenflat garage voor in het plaatsje Betten (uitspraak Bettunn) in Goms (Ober-Wallis). In theorie kun je er met de auto komen. In praktijk met een seilbahn na achterlating van parkeergeld en auto.

Bij Rigi Kaltbad First hebben ze de enige zinvolle plek (voor een parkeergarage) benut voor een verwarmd zwembad, sporthal en sauna voorziening.

Beladen is een uitstervend vak bij het spoor, maar niet bij de VRB.
Het terras van het hotelletje biedt elke ochtend pret nog voor het ontbijt, al zei de hotelier dat dit uitzonderlijk was.
Mijn conclusie: het ontbijt werd te laat geserveerd.















En zo ziet het er dan van binnenaf uit:

In het draadje "De T van Tractor" staan 4 foto's die ik van de Vitznau Rigi Bahn maakte in Vitznau, op de dag van vertrek: 4x Te 2/2 (nummer 1), de enige tractor die ik gezien heb. Maar nu ik nog eens goed kijk staat er Ta in plaats van Te.









Om erachter te komen dat het een Ta-tractor is, had ik een foto nodig van
bahnbilder.de Ta 2/2 -1, en dat verklaart wel wat.

Mijn foto's zijn in haast gemaakt, want de boot (waarmee ik vertrok) meerde al aan:


In die boot hing dit kaartje, en voor mensen die nog nooit in Rigi of Vitznau geweest zijn, is de steilte tekenend. Bijna op de Kulm (de top) hangt een plakaat wat herinnert aan 18xx toen nog gold: je hebt Zwitserland pas gezien, als je de Rigi beklommen hebt (met de VRB). Ik moet eerlijk zeggen, ik heb het nog nooit als een gemis ervaren er niet eerder geweest te zijn (de tijden veranderen). In de rechteronderhoek heb ik de tekst Allmendtunnel, een tunnel bij Luzern, toegevoegd:


Je zult het altijd zien: als je haast hebt, halen ze alles van stal om nog even te blijven.




En er is zoveel te zien, en zijn zoveel foto's nooit op bahnbilder.de beland:


met het interieur van kerkgangersvervoer:


versus het wat nieuwere interieur:


Bij bahnbilder.de zijn 2 zaken goed belicht, waar ik niet aan toe ben gekomen:
de draaischijf in Vitznau, en de bovenleiding erboven.

De draaischijf van Vitznau in 2007 (toen de nieuwe locloods er nog niet was):
Draaischijf in 2007

De bovenleiding boven de draaischijf in Vitznau:
Bovenleiding boven de draaischijf

Maar ja, aan alles komt een eind, en de weg naar huis is Hollands
(op de achtergrond na):

De links in dit berichtje uit 2022 werkten niet meer in 2026.

Je staat er niet bij stil dat ze er meer dan 18 hebben, en dat als je er eentje ziet dit nou net ook nr 18 is.

Deze foto staat een klein stukje hoger in dit draadje (en is uit 2017).

Laat het nou toevallig zo zijn dat ik die in 2026 opnieuw zie (nou ja, het nummer is onleesbaar op de foto!)

Zoals eerder aangegeven: de VBR (Rigi Bahn) is de enige manier voor bevoorrading en voor het afvoeren van afval en embalage. Er is geen andere weg terug omlaag.

En dit jaar was het vrijwel elke ochtend bal rondom station Rigi Kaltbad.
Vanuit Hotel Alpina kon ik er goed zicht op houden.


Er er is nieuw treinmaterieel, al rijden de oudere treinen ook nog steeds rond.
Langer, dus met bijkomende problemen, want de perrons van de haltes (halt auf Verlangen) zijn maar een metertje lang.

Die lange treinen kunnen aan zo'n perron niet stoppen, maar dat doen ze toch.
In- en uitstappen kan dan alleen bij de voorste deur (bij de machinist).

Vandaar dat er afwisselend in het Engels en in het Duits op staat dat alleen de voorste deur daarvoor in aanmerking komt. Alle andere rijtuigen doen niet mee bij een Halt auf Verlangen Stop: je kunt niet uitstappen op tussengelegen stations... Dat is nieuw.

Overigens is hotel Alpina overgegaan in andere handen. e
Er zitten nu andere mensen in die ook uitstekend kunnen koken, en het hotel een upgrade hebben gegeven. Desondanks is duidelijk dat het hotel leeft op het restaurant en niet andersom. Er zijn maar 6 kamers in de verhuur. Er zit inmiddels ook een crêperie onder (overdag geopend), van dezelfde eigenaren, en ook dat draait als een tierelier, net als het terras.

De treinen mogen in 2026 dan misschien langer zijn, maar ze zitten vaak overvol.

Alles moet omhoog, of omlaag, en auto's zijn er niet, maar wel allerlei soorten Transporters en Metracs.

In de middag rijdt een paardenkoets de route van de trein die voor Wo II van Rigi Kaltbad naar First reed.
Natuurlijk, in deze moderne tijden, moet je een tijdslot nemen m.b.v. een mobieltje.
Hoewel de koetsier tegen 17:00 uur zo ongeduldig wordt (en zijn paarden ook) dat hij zonder gesproken tijdslot ook graag mensen overreedt om de koets te nemen.
Voor mensen zonder haast heeft hij zelfs nog een alternatieve route terug.

Wie in Rigi Kaltbad gaat zitten, doet dat eigenlijk om het dal in te kunnen met trein of kabelbaan. Het is een mooi reis- en vertrekpunt.
Maar veruit de meeste mensen gaan door naar de Kulm en via Rigi Staffel.

Op zonnige dagen is het uitzicht fenomenaal. In 2017 had ik pech, in 2026 niet.
Ik geef 2 voorbeelden:

Op Rigi Staffel en Rigi Kulm komen de banen van Vitznau en Arth Goldau samen, en er rijdt dus van alles.

De foto van het gesloten hotel uit 18zoveel heb ik erbij gezet. Het staat halverwege Rigi Staffel en Rigi Kulm.
Het heeft een bijzondere architectuur, en de muren zijn bekleed met Schindeln (houten spanen). Uiteraard, dat is bekend van Schindeln, rotten die van de muur af.

De vroegere Württembergse Einheits Bahnhofe hadden allemaal Schindeln aan de muur. Dat was in die tijd goedkoop (arbeid kostte geen cent) maar ook zeer vergankelijk.  ( Ik heb er ooit een draadje over gestart ).

Schindeln rotten van de muur af, en dat zie je hier.